TAIÑ PU CHILLKATUFE:

Chumuechi mongen tañi nien engün.

 

Taiñ pu chillkatufe Wekimün Chillkatuwe mew mülelu nieyngün mari pura tripantu ka meli mari meli tripantu, kom Williche küpan ngeyngün ka femuechi küpayngün doy püntülechi mapu mew fey mew may doyümngeyngün: Alao wapi, Apiao wapi Kinchao komuna mülelu, Kailin wapi ka Koldita mapu Kellon comuna mülelu.

WINGKA KIMKIMTUN
Tüfachi pu wekeche Wekimün mew mülelu nieyngün itro fill pichike kimün, ka femuechi llemay rume püntülelu ñi mapu engün newe küme puwül-layngün tañi doy küme kimafel engün, Küla mari kechu chillkatufe tañi konkülepan Wekimün chillkatuwe mew kamel epu warangka mari kechu tripantu mew, kechu Alao wapi tuwingün, pura Apiao wapi tuwingün, kechu Kailin wapi ka Barra CHaiwao, ka mari regle Koldita mapu. Tüfachi trokiñ chillkatufe mew epu may Inio mapu tuwingün, puam ta tüfachi mapu mew kechu hora nafiw mew pu-ukey ta che.

Kom tüfachi pu chillkatufe, kechu may nieyngün mari pura ka epu mari kechu tripantu; ka rangintu nieyngün epu mari kayu ka küla mari kechu; ka ti aylla lewelu nieyngün küla mari kayu ka meli mari meli tripantu. Ti doy we chillkatufe niey mari pura tripantu fey Kailin wapi tuwi, chuchi kay doy ünengelu niey meli mari tripantu fey Alao wapi tuwi.

Tunten puwülnien tañi kimün engün, kiñe triparpulay basica kimkimtun, mari epu tripalingün kom basica kimkimtun, mari meli enturpuyngün enseñanza media ka kechu anka tripayngün enturpulayngün kuarto medio. Mari chillkatufe enturpuyngün kuarto medio ti pürogürama de regularización de estudios mew. Küla chillkatufe müten nieyngün enseñanza técnica (EPU técnico Lawentuchfe ka kiñe técnico Adümchefe), ka epu tripaentulayngün doy füta kimün (epu rume tripantu Educación Parvularia ka epu rume tripantu Sicopedagogia).

Kom tüfachi mapu mew chew tañi küpan ti pu chillkatufe nielayngün fütake kolekio chew tañi dewma enturpual engün enseñanza secundaria, fey mew may , tiyechi pu wekeche enturpulu oktavo básico, tripayngün kake mapu ñi dewmaentual engün ñi kimkimtun, Kellon waria mülechi pu liseu, Chonchi ka Kinchao waria, rume wekeche elkunuyngün ñi ruka engün tañi internado konam engün.

Ti pu chillkatufe puwulnulu oktavo básico, weluletuy, mülenagingün tañi pu mapu mew engün, kellunietuyngün tañi pu ünen keche itro fill küdaw mew ka kiñeke kay kamañ fütakeche ka pichikeche ngetuyngün. Epe kom reke, taiñ pu chillkatufe, fillke tripantu ngetuy tañi chillkatuwenun engün tunte tañi kimfel engün añmeñ ngoymanietuyngün. Fey mew may pu chilkatufe Wekimün ta doy ayiwma letuyngün tüfachi we kimkimtun mew.

Ka inangechi kay pu chilkatufe kom yenieyngün tañi williche kimün, chumuechi tañi faliltunieken wingka kimün reke Wekimün Chilkatuwe mew, femuechi may wiñokintunietuyngün tañi williche küpan-ngen engün.

GENERO DUNGU
Wekimün Chilkatuwe yempüramngey ta kom pu domo konkülealu tüfachi kimkimtun dungu mew. Pu wapi, chuchi ta doy kamapulelu kangelu mew ta kümeke rüpü, fey mew may pu domo rume inaletuy chumuechi küdaw mew rume ta pu wentru mew, fey mew may tüfake pu domo Apiao wapi mew, Alao wapi mew, Koldita ka Kailin wapi mew newengetulayngün tañi küme enturpual küme kimkimtun.

Fey mew may Wekimün Chilkatuwe yempüramngey kiñe kimkimtun dungu chew ta epuñpüle amuleay enfoque de género, kiñewün may yenieayngün tañi küme küdawal engün domo ka wentru. Rangiñ chilkatufe ta domo ngeay ka femuechi rangiñ wentru ngeay. Fantepu may Wekimün Chilkatuwe mew konküleyngün epu mari kechu domo ka mari wentru. Tüfa chi epu mari kechu pu domo konkülelu Wekimün mew mari regle ñukengeyngün, few mew may doy faleltungetuy tüfachi pu domo konkülepan mew tüfachi chilkatuwe mew, elfakunukeyngün may tañi pu püñeñ engün tañi chilkatuam.

KÜDAW DUNGU
Kom tüfachi pu chilkatufe wentru ka domo, kishu ñi mapu mew küdawkülekeyngün; ti pu wentru mapu küdawkeyngün, ketran küdaw, challwan küdaw ka ñimitu kollofkeyngün, luga ka pelillo mungel, amkümkunukeyngün ka inangechi wingka challwawepeyem fendeketuyngün.

Pu domo kay ruka küdawngekeyngün ka tukukawe mew küdawkeyngün, ka ina kellukeyngün ñimitu lafken kachun mew walüng mew. Wekimün ñi pu chilkatufe, regle kake küdawkeyngün, küla chilkatufe ñi mapu mew adümchefengeyngün (Tweo ñi chilkatuwe, Inio ñi chilkatuwe ka Alao wapi ñi chilkatuwe). Kiñe chilkatufe inspectorangey Kellon ñi liceo mew. Kiñe chilkatufe auxliarngey ta Apiao wapi ñi chilkatuwe mew, kiñe chilkatufe küdawküley kiñe pürogürama PDTI pingelu, ka epu chilkatufe küdawküleyngu Kinchao komuna mew ñi wingka lawentuwe ruka.

Wekimün may kom tañi pu chilkatufe dewmale tañi kimkimtun engün kom engün nieayngün doy kümeke küdaw ka kümeke mongen chew rume küdawle engün, femuechi may kimayngün weke kimün tañi kishu yempüramal chem küdaw rume chilkatufe ñi machulla mew. Kom tüfachi pu chilkatufe Wekimün mew konkülepalu kom kuñifall küpanchengeyngün ka femuechi Estado may kellukeyuengün.

AYIWÜN MEW

TI KIMKIMTUN DUNGU

Mapu Kimeltun 

Wekimün Chilkatuwe niey fentren kimün chumuechi tañi mongeleken pu williche tañi kishu ñi mapu mew ka femuechi rume küme yempüramniekeyngün itro fill trokiñ mapu ka Wekimün ñi itro fill kimkimtupeyem pu chilkatufe.

Wekimün ñi itrofill kimkimtupeyem ka pu chilkatufe ñi mapu epe kom femngeyngün, fey mew may chew ta kimkimtupeyem epe feletuy chilkatufe ñi mapu reke.

 

CHUMUELU

TAIÑ FAW ÑI MÜLEN

Ditupual dungu 

Pu trokiñ Wekimün Chilkatuwe, küme adentun-niengey tañi küme yempüramngeal ti kimkikmtun dungu ABP pingelu.

Kom pu adümchefe tüfachi ABP mew konkülelu, küme adkununiengey ti pu trokiñ mapu, tïufachi trokiñmapu fill antü kiñewün küdawniengekey, fey mew may wünelu mew yempüramngekey williche kimün.

“Wekimün Chilkatuwe ruka ta küme amulniele ti kimeltun dungu ka antü ta doyeltungeay ta ñamnagnuam williche machulla”.